Avrupa’daki ‘cinsiyetini kendin tanımla’ hareketinin ön saflarına İsviçre de katıldı.
İsviçreliler, 1 Ocak’tan itibaren cinsiyetlerini yasal olarak değiştirebilecek. Böylece İsviçre, bir kişinin tıbbi gerekçe sunmadan yasal olarak Avrupa’da cinsiyetini değiştirebildiği İrlanda, Belçika, Portekiz ve Norveç’ten sonra beşinci ülke olacak.
İsviçre’de 16 yaş ve üstü yurttaşlar, 1 Ocak’tan itibaren bizzat nüfus müdürlüğüne başvurarak yasal olarak cinsiyetlerini değiştirebilecek. Böylece kişinin hormon tedavisi, tıbbi teşhis, ileri değerlendirme veya bürokratik adımlar olmaksızın yasal olarak cinsiyet değiştirmesine izin veren İrlanda, Belçika, Portekiz ve Norveç gibi Avrupa ülkeleri arasına İsviçre de katıldı.
Nüfus müdürlüğüne beyanda bulunarak cinsiyetini ve adını değiştirebilecek
İsviçre medeni kanununa eklenen yeni kurallara göre, yasal vasilik altında olmayan 16 yaş ve üstü herkes, nüfus müdürlüğüne beyanda bulunarak cinsiyetini ve yasal adını değiştirebilecek. Daha genç ve yetişkin koruması altındaki kişiler için vasi onayı aranacak. Böylece İsviçre’de genellikle bir tıp uzmanından bireyin trans kimliğini doğrulayan sertifika gerektiren mevcut bölgesel olarak belirlenmiş standartlardan değişikliğe gidildi.
Halihazırda bazı kantonlar – federal İsviçre’deki yarı özerk bölgeler – yasal olarak cinsiyet değiştirmek için kişinin hormon tedavisine veya anatomik geçişe tabi tutulmasını şart koşuyor. İsim değişikliği için yeni ismin birkaç yıldır gayri resmi olarak kullanıldığının kanıtlanması gerekebiliyor.
İsviçre durdu durdu, atağa kalktı
Ancak uzun zamandır sosyal muhafazakar olarak tanınan İsviçre, eylülde düzenlenen referandumla eşcinseller için medeni nikahı ve eşcinsel çiftler için çocuk evlat edinme hakkını yasallaştırarak Batı Avrupa’da bunu yapan son ülkelerden biri oldu. Yeni cinsiyet değişikliği kurallarıyla da cinsiyet seçimini tıbbi prosedürlerden ayırmayı amaçlayan dünya çapında iki düzine ülke arasında yerini aldı.
Danimarka, Yunanistan ve Fransa dahil diğer bazı Avrupa ülkeleri, cinsiyet değiştirme ameliyatı, sterilizasyon, psikiyatrik değerlendirme dahil olmak üzere tıbbi prosedürlerin gerekliliğini kaldırmış olsa da, yasal cinsiyet tanımlama kuralları daha ileri adımlar veya koşullar gerektiriyor.
Gözler Almanya’da
İspanya’da haziran ayında 14 yaşın üzerindeki herkesin tıbbi teşhis veya hormon tedavisi olmaksızın yasal olarak cinsiyet değiştirmesine izin veren bir yasa tasarısı onaylandı. 2018’de üçüncü bir cinsiyet seçeneği sunan ilk Avrupa ülkesi olan Almanya ise Haziran 2021’de kendi kendine cinsiyet tanımlamasına yönelik iki yasa tasarısını iptal etti. Eylülde parlamentoya seçilen ilk trans milletvekillerinden bu gidişatı değiştirme girişimi bekleniyor.
