Venezuela’nın petrol zengini Guyana’nın 3’te 2’sinin ilhakı için yapılan ve yüzde 95 oranında ‘evet’ çıkan referandumun ardından Güney Amerika’da tansiyon yükseliyor. Venezuela’nın adımları sonrası Brezilya, Venezuela sınırına asker ve zırhlı araç sevk etti. Guyana ordusu da alarm durumuna geçti.
Brezilya, petrol ve gaz rezervleri keşfedilen ihtilaflı Esequibo bölgesini topraklarına katma planları yapan Venezuela sınırına asker konuşlandırdı.
BBC’nin haberine göre, 19’uncu yüzyıldan bu yana Guyana ile ihtilaflara konu olan petrol ve gaz zengini Esequibo bölgesini topraklarına katmak için Venezuela’da 3 Aralık’ta yapılan referandumda halk, yüzde 95 ile hükümete destek verdi.
Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro, referandumun ardından Ulusal Meclisten Esequibo bölgesinin ülkenin 24. eyaleti olarak belirlenmesi için yasal düzenlemeler yapması ve bölgede petrol arama lisansı çıkarılmasını talep etti.
Venezuela ordusunun Esequibo bölgesine girebilmek için Brezilya sınırını geçmesi gerekmesi bölgede tansiyonu artırdı.
BREZİLYA SINIRA ASKER SEVK ETTİ
Maduro’nun söz konusu adımlarının ardından Brezilya, Venezuela sınırına asker ve zırhlı araç sevk etti.
GUYANA ORDUSU ALARMA GEÇTİ
Öte yandan Guyana ordusu da alarm durumuna geçti.
Ayrıca, Guyana ordusuna ait içinde 7 kişinin olduğu askeri helikopterin Venezuela sınırı yakınlarında çarşamba günü kaybolduğu belirtiliyor.
PETROL ZENGİNİ BÖLGE
Venezuela ile Guyana arasında yer alan Essequibo bölgesi, Yunanistan ve İç Anadolu Bölgesi kadar bir büyüklükte. Essequibo bölgesinde petrol yatakları, altın, elmas, uranyum, boksit, manganez ve her iki ülkenin de ekonomilerini etkilemekle suçladığı geniş bir biyolojik çeşitlilik ve hidrografik havzalar bulunuyor.
Ekim ayında Essequibo’da yapılan bir başka büyük keşif ise Guyana’nın rezerv miktarını Kuveyt veya Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) üzerine çıkardı ve bölgeye yönelik yeni sömürgeci hevesleri artırdı.
ESEQUİBO KRİZİ
28,2 milyon nüfuslu Venezuela ile Guyana arasındaki Esequibo bölgesi anlaşmazlığı, Guyana’nın bağımsızlığından önceki döneme dayanıyor.
Guyana’nın İngiliz sömürgesi olduğu dönemde, 1899 tarihli sınır tahkimi kararına göre Esequibo Nehri’nin batı sınırı olarak belirlenmesi ancak 1966’da Guyana’nın bağımsızlığını kazanmasının ardından bu sınırı tanımaması iki ülke arasında anlaşmazlığa neden oldu.,
Halihazırda, Esequibo bölgesi ve Guyana Esequiba olarak bilinen bölge Guyana’nın ortalarında bulunan Esequibo Nehri’nin batısında ülkenin ise kuzeyinde yer alıyor.
Anlaşmazlık, Hollanda’nın Büyük Britanya’ya şu an Guyana ve Surinam’ın haklarını verdiği sömürge dönemlerine dayanıyor, ancak anlaşmada bazı sınır sınırları net değildi.
1841’de, Venezuela’nın bu topraklar için Büyük Britanya’ya ilk resmi iddiası, İngiliz sömürgecilerin egemenliklerine girmesini kınadıktan sonra ortaya çıktı.
1899 Paris Tahkimi’nde bölge Büyük Britanya’ya verildi. Venezuela kararı reddetti, Essequibo bölgesinin kendisine olduğunu iddia ediyor; çünkü 1777’de oluşturulan genel komutanlığa bağlı bir eyaletti.
Guyana ise Venezuela’nın talep ettiği bölgenin yaklaşık 160 bin kilometresini 1899 Paris Tahkim Kararı ile kendisine devredilen sınırlar olduğu iddiasında. Venezuela ve İngiltere, bir çözüm bulmak için 17 Şubat 1966’da Cenevre Anlaşması olarak bilinen anlaşmayı imzaladılar.
840 bin nüfuslu Guyana Amerika Kıtasının en küçük ülkelerinden biri. Topraklarının yaklaşık %80’i balta girmemiş yağmur ormanlarından oluşuyor.
Kaynak: Birgün
