Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), İsviçre’nin, iklim değişikliğiyle mücadelede yeterli çabayı göstermediğine karar kıldı. İsviçre mahkumiyet sonrası davacılara tazminat ödeyecek ve iklim için yeni önlemler alacak. Ancak bu önlemlerin biraz ‘zaman alacağı’ ifade ediliyor
Yerel basında ve BBC’de yer alan haberlere göre, Strazburg‘daki mahkeme, İsviçre hükümetinin iklim değişikliğiyle mücadele konusundaki çabalarının yetersiz olduğunu ve bunun kendilerini sıcak hava dalgalarında ölüm riskiyle karşı karşıya bıraktığını savunan bir grup yaşlı İsviçreli kadının lehine karar verdi. AİHM, İsviçre’nin sera gazı azaltım hedeflerini tutturamamasının insan hakları ihlallerine neden olduğuna ve iklim değişikliğiyle mücadele konusunda yeterince çaba göstermediğine hükmetti.
Emsal karar
İsviçre’deki karar mahkemenin iklim değişikliği konusunda verdiği ilk karar oldu. AİHM, iklim değişikliğinin etkileri nedeniyle açılan bir şikayet davasında ilk kez bir ülke aleyhinde karar aldı. Bağlayıcı olan bu kararın, Avrupa’daki diğer ülkeler için de emsal teşkil edebileceği ifade ediliyor.
Sıcak hava dalgasına bağlı sağlık sorunları
Davayı açan İsviçreli Climate Seniors isimli sivil toplum kuruluşu üyesi yaşlı kadınlar, ülkelerini etkileyen sıcak hava dalgaları sırasında evlerinden çıkamadıklarını ve buna bağlı bazı sağlık sorunları yaşadıklarını savunuyordu. AİHM benzer şekilde açılan iki ayrı davayı ise kabul etmedi.
Mahkemenin verdiği karar ne anlama geliyor?
Karara göre, İsviçre devleti, “özel hayatı ve aile hayatı” garanti altına alan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 8. Madde’sini ihlal etti. Ortalama yaşları 73 olan yaklaşık 2500 kadından oluşan KlimaSeniorinnen isimli dernek, sağlıklarını tehdit eden iklim değişimi konusunda “İsviçre yetkililerinin başarısızlıklarını” dava etmişti. Mahkeme İsviçre devletinin derneğe üç ay içinde 80 bin euro ödemesine de karar verdi.
“İklimi koruma insan hakkıdır”
İsviçreli derneğinin avukatı Cordelia Bahr, mahkeme kararıyla “iklimi korumanın bir insan hakkı olduğunun tespit edildiğini” söyledi.
Küresel Yasal Eylem Ağı isimli sivil toplum kuruluşundan Gerry Liston, verilecek lehte bir kararın “Paris 2015 Anlaşması’nın imzalanmasından bu yana Avrupa için iklim değişikliği konusunda en önemli yasal gelişme” olabileceğini söylemişti.
İsviçre alınması gereken önlemleri inceleyecek
İsviçre hükümetine karar sonrası yapılan açıklamada, alınması gereken önlemlerin inceleneceği kaydedildi. İsviçre’yi mahkemede temsil eden avukat Alain Chablais, atılacak adımların “biraz zaman” alabileceğini söyledi.
Kaynak: Gazete oksijen
