SRF’nin araştırması, Basel’de faaliyet gösterdiği öne sürülen Tolhildan grubunu “Gen-Z mafyası” başlığı altında ele aldı; Daltonlar ile bağlantı ve çeşitli suç iddialarını gündeme taşıdı. CDK-S ve YJK-S ise çetelerle Kürt kurumları arasında kurumsal bağ bulunmadığını belirterek gençlere bu yapılardan uzak durma, basına da doğrulanmamış iddiaları genelleştirmeme çağrısı yaptı.
İsviçre kamu yayıncısı SRF Investigativ, 4 Kasım’da yayımlanan televizyon dosyası ve 5 Kasım tarihli araştırmasında Basel’de Tolhildan adıyla anılan bir grubun faaliyetlerini inceledi. SRF’nin “Gen-Z mafyası” ifadesi, gençlerin de yer aldığı ve sosyal medyada görünürlük kazanan yeni suç ağlarını tanımlamak için kullanılan bir çerçeve; grubun resmî adı ya da hukuki bir sınıflandırma değil.
SRF’ye göre Tolhildan yaklaşık iki yıldır İsviçre’de, özellikle Basel çevresinde faaliyet gösteriyor. Araştırmada grup; silah ve kokain ticareti, haraç ve yasa dışı kumar iddialarıyla anılıyor. Üyelerin sosyal medyada silahlarla görüntüler paylaştığı ve çevrimiçi kanalların gençleri gruba çekmekte kullanıldığı öne sürülüyor. Bunlar araştırmada aktarılan iddialar; her birinin mahkeme kararıyla kanıtlandığı anlamına gelmiyor.
Daltonlar bağlantısı ve silah satış kanalları
SRF, Tolhildan’ın Almanya’da iş yerlerine yönelik saldırılarla gündeme gelen Daltonlar mafya grubuyla grubuyla iş birliği yaptığını bildirdi. İsviçre Federal Kriminal Polisi Başkanı Markus Gisin, iki grup arasındaki iş birliğinin makamlarca bilindiğini ve İsviçre’de de zaman zaman görüldüğünü SRF’ye doğruladı. Gisin, bu tür suç ağlarının haraç, yasa dışı kumar, uyuşturucu ve silah ticareti gibi alanlarda faaliyet gösterebildiğini; rakip gruplar arasındaki bazı çatışmaların ateşli silahlarla yaşandığını söyledi.
SRF’nin Telegram incelemesinde, Daltonlar tarafından işletildiği düşünülen silah satış kanalları bulundu. İlanlarda 3D yazıcıyla üretilmiş olduğu belirtilen tabancalar, Kalaşnikof tipi tüfekler ve bir makineli tüfek yer alıyordu. SRF’nin görüştüğü uzmanlar bazı silahların gerçek olduğunu değerlendirdi; araştırma, bu kanalların Tolhildan tarafından işletildiğini ortaya koymadı. Polis yetkilileri silahlı çatışmalarda olayla ilgisi olmayan kişilerin de tehlikeye girebileceği uyarısında bulundu, ancak Tolhildan’ın belirli çatışmalardaki rolü doğrulanamadı.
Araştırmada, Tolhildan ile Daltonların aynı kişi tarafından yönetiliyor olabileceği iddiası da yer aldı. SRF, “Siirtli Naci” lakabıyla anılan kişinin Aargau kantonunda 2024’te çekilen bir buluşma fotoğrafında bulunduğunu ve fotoğrafta Tolhildan’ın İsviçre’deki lideri olduğu öne sürülen “S.”nin de yer aldığını yazdı. Bu buluşmanın gruba daha geniş bir ağın desteğine sahip olduğu mesajını verebileceği yorumunu Cevheri Güven yaptı. Bu, Güven’in değerlendirmesi; fotoğraf tek başına ortak yönetimi kanıtlamıyor.
SRF, S.’ye fotoğrafı sordu. S., “Siirtli Naci”nin akrabası olduğunu ve düğünü nedeniyle kendisini kutlamaya geldiğini söyledi; kendisine yöneltilen suçlamaları reddetti. Geçmişte PKK için savaştığını ancak 2018’de örgütten ayrıldığını belirtti. Daltonlar adına yazılı açıklama yapan bir temsilci de suçlamaları reddederek grubun İsviçre’de faaliyet göstermediğini ve “Siirtli Naci” ile iş birliği yapmadığını ileri sürdü.
Güven’in değerlendirmeleri
SRF’nin görüştüğü araştırmacı gazeteci Cevheri Güven, Tolhildan üyelerinden bazılarının PKK’ye yakın olduğu ve eski üyelerin silah eğitimi aldığı yönündeki iddiaların grubun güvenlik açısından daha tehlikeli olabileceğine işaret ettiğini savundu. Güven, sosyal medyanın bu tür yapılanmalar için hem yeni üyeler bulma hem de faaliyetleri yayma aracı olduğunu söyledi. İsviçre, Almanya ve Türkiye makamlarının birlikte hareket etmesi gerektiğini de dile getirdi. Bunlar Güven’in değerlendirmeleridir; tek başına adli tespit niteliği taşımaz. Türkçe yayınlardan Bold Medya ve TR724 de Güven’in SRF dosyasındaki değerlendirmelerini aktardı; bu haberler bağımsız bir adli doğrulama sunmuyor.
Kürt kurumlarının yanıtı: Bu gruplardan uzak durun
İsviçre Demokratik Kürt Konseyi (CDK-S) ve İsviçre Kürt Kadınlar Birliği (YJK-S), 10 Kasım’da yayımlanan açıklamalarında Tolhildan ve diğer çete yapılanmalarıyla kurumsal bağları bulunmadığını belirtti. Kurumlar, bir grubun kendisini Kürt Özgürlük Hareketi’yle ilişkili göstermesinin Kürt kurumlarıyla bağ bulunduğunu kanıtlamayacağını; kurumların adlarının, sembollerinin ve toplumsal değerlerin suç yapılanmalarına meşruiyet sağlamak için kullanılmasını kabul etmediklerini kaydetti.
CDK-S ve YJK-S, başta Kürt gençleri olmak üzere gençlere bu yapılara katılmama ve destek vermeme çağrısı yaptı. Basından da doğrulanmış bilgileri grupların kendi beyanlarından ayırmasını, Kürt toplumu ve demokratik kurumları suç örgütleriyle topluca özdeşleştirmemesini istedi. Kurumlar, gençlerin dayanışma, kültür ve demokratik toplumsal mücadele alanlarında yer alabileceği güvenli ortamların güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
SRF’nin “Gen-Z mafyası” çerçevesi, gençlerin sosyal medyada görünür olduğu yeni suç ağlarına dikkat çekiyor. Ancak bu ifade, bütün gençleri ya da Kürt toplumunu tanımlayan bir kavram gibi kullanılmamalı. Tolhildan ve Daltonlar hakkındaki suç iddiaları, kurumsal bağlantılar ve kişilerin sorumluluğu kanıtlar ve hukuki süreçler temelinde değerlendirilirken, bir topluluğun kimliğiyle suç örgütleri arasında genelleme yapılmaması gerekiyor.
Kaynaklar: SRF Investigativ, 41Media – CDK-S ve YJK-S açıklaması, Watson, Bold Medya, TR724
