Avrupa Parlamentosu (AP) seçimlerinden “aşırı sağcı” Ulusal Birlik’in (RN) muzaffer çıkmasının ardından Fransa’da gerçekleşen genel seçimin ikinci tutunda sol ittifak Yeni Halk Cephesi birinci parti olmayı başardı. Macron’un partisi ikinci, aşırı sağ / faşist ittifak üçüncü olurken, hiçbir parti ya da ittifak parlamento salt çoğunluğunu elde edemedi.
İlk sonuçlar: Yeni Halk Cephesi birinci parti
Kamuoyu araştırma kurumu IFOP’un diğer kuruluşlarca da yinelenen ilk tahminlerine göre, sol ittifak, Yeni Halk Cephesi’nin Fransa’nın 577 sandalyeli Ulusal Meclisinde 180 ila 215 arasında milletvekilliği kazanması bekleniyor. Bu, yeni mecliste aşırı sağ Ulusal Birlik ve müttefiklerinin 120-150 milletvekilliğine gerilerken, Macron’un liberallerinin 150-180 sandalyeyle Le Pen’in önüne geçeceğini gösteriyor.
From @AFPgraphics: No party expected to win outright majority in 🇫🇷 parliament as far-right set to win fewer seats than anticipated, according to early projections. pic.twitter.com/tJYfbUEwok
— AFP News Agency (@AFP) July 7, 2024
Bu sonuçlar son birkaç gün içinde gerçekleşen eşi görülmemiş manevralarla Macron’un ekibiyle soldaki partilerin liderlerinin, aşırı sağı engellemek için ülke çapında yürütülen çabalarla güçlerini bir araya getirmeleri sayesinde sağlandı. Fransa siyasetinin solunda ve merkezinde yer alan yüzlerce aday, Le Pen karşıtı oyların bölünmesini önlemek için seçimden çekildi.
Kesin sonuçların belirlenmesinin ardından gündeme Fransa başbakanlığını kimin üsteleneceği gelecek. Anayasa, Macron’un bunun için en büyük gruptan bir milletvekilini görevi üstlenmek üzere davet etmesini zorunlu kılıyor. Cumhurbaşkanlığı ofisinden yapılan açıklamaya göre, Macron “gerekli kararları” almadan önce sonuçları değerlendirecek.
Melenchon: ‘Macron halkın tercihine boyun eğip yenilgiyi kabul etmeli’
Kimsenin meclis çoğunluğunu sağlayamadığı seçimin galibi Yeni Halk Cephesi ittifakının en büyük partisi Boyun Eğmeyen Fransa’nın (LFI) lideri Jean-Luc Melenchon, ülkeyi yönetmeye hazır olduklarını belirtti.
LFI lideri Melenchon, seçim sonuçlarının açıklanmasının hemen ardından yaptığı açıklamada, “Halkımız en kötü senaryoyu açıkça reddetmiştir. Bu gece (faşist parti) RN, mutlak çoğunluğa sahip olmaktan çok uzakta” ifadesini kullandı.
Melenchon seçim sonuçlarını, “yeni Fransa’yı oluşturan milyonlarca kişi için büyük bir rahatlama” olarak değerlendirdi.
Cumhurbaşkanı Macron’un “Yeni Halk Cephesini yönetime çağırma görevi olduğunu” ve buna hazır olduklarını ifade eden Melenchon, Macron’un “boyun eğmesi ve bu yenilgiyi geçiştirmeye çalışmadan kabul etmesi gerektiğini” belirtti.
Jean-Luc Melenchon, “Oylamadan çıkarılacak dersler açık. Cumhurbaşkanı’nın mağlubiyeti açıkça teyit edildi. Başbakan gitmeli.” ifadelerini kullandı.
İktidar partisi Rönesans’la ülkeyi yönetmek için işbirliğine gitmeyecekleri mesajını veren Melenchon, “Geçen haftada söyledik ve tekrar Cumhurbaşkanı’na söylüyoruz; özellikle 7 yıldır yılmadan politikasına karşı mücadele ettikten sonra (koalisyon) şekillenmeleri için partisiyle müzakere başlatmayı reddediyoruz” açıklamasını yaptı.
‘7 Temmuz tarihe geçecek’
Yeni Halk Cephesi ittifakında yer alan çevreci Yeşiller Partisi lideri Marine Tondelie ise sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Çevreci sosyal adalet ve halk kazandı” ifadesini kullandı.
Sosyalist Partisi (PS) lideri Olivier Faure, “Yeni Halk Cephesi, tarihimizdeki bu yeni sayfanın sorumluluğunu üstlenmelidir” dedi.
“Yeni Halk Cephesi’nin ve onun merkezinde yer alan Sosyalist Parti’nin görevi, kolektif bir projeyi yeniden inşa etmektir” diyen Faure, “kaybedenlerin yenilgilerini kabul ettiklerini açıkça ilan etmeleri” gerektiğini belirtti.
Seçimden birinci çıkan sol ittifakta yer alan Fransa Komünist Partisi lideri Fabien Roussel ise, “7 Temmuz’un tarihe geçeceğini” vurguladı.
Fransızların seçim öncesi senaryoları boşa çıkardığını kaydeden Roussel, “Halkımla gurur duyuyorum” ifadesini kullandı.
Le Pen: Zaferimiz yalnızca geçikti
Faşist RN Başkanı Jordan Bardella da “Ne yazık ki (Cumhurbaşkanı) Emmanuel Macron ve (Başbakan) Gabriel Attla’nın aşırı solla yaptığı onursuz ittifak ve seçim anlaşmaları, seçmenleri bir RN hükümetinden mahrum bıraktı” diyerek, “bu seçim anlaşmalarının Fransa’yı Melenchon’un kucağına attığını” savundu.
RN lideri Marine Le Pen ise son 3 seçimde oylarını artıran partisinin seçim sonuçlarına ilişkin, “Zaferimiz yalnızca gecikti” değerlendirmesini yaptı.
Elysee’den BFMTV’ye yapılan açıklamada, seçim sonuçlarını seçim bölgeleri bazında not alan Cumhurbaşkanı Macron’un, “Cumhuriyetçi geleneğe uygun olarak gerekli kararları almadan önce yeni Ulusal Meclisin yapılandırılmasını bekleyeceği” bildirildi.
Açıklamada, “Cumhurbaşkanı, Fransız halkının egemen tercihine saygı gösterilmesini sağlayacaktır” ifadesi yer aldı.
Yeni Halk Cephesi’nin vaatleri neler?
Macron’un neoliberal ekonomi politikalarının tam tersini savunan Yeni Halk Cephesi, akaryakıt ve gıda gibi temel ihtiyaç maddelerine zamları sınırlayan tavan fiyat uygulaması getirmek, asgari ücreti ayda net 1600 euroya çıkarmak, kamu sektörü çalışanlarının ücretlerini artırmak, kira yardımlarını yüzde 10 artırmak, emeklilik yaşını 60’a indirmek ve servet vergisi koymak istiyor.
Filistin devletini resmen tanıma sözü veren sol ittifakın vaatleri arasında Gazze ve işgal altındaki Batı Şeria’da uluslararası hukuka uymadığı sürece İsrail’e karşı yaptırım uygulamak da var.
Rekor katılım
2022’deki genel seçimin ikinci turunda yüzde 46.23 olan katılım, bu ikinci turda yüzde 67.1’e çıkarak 1997’den beri görülmemiş bir orana ulaştı.
İlk turda seçim sonucuna yönelik protestoların şiddet olaylarına dönüşmesi karşısında, bugün 5 binden fazlası Paris’te olmak üzere ülke çapında 30 binden fazla güvenlik gücü görevlendirildi.
Kaynak: Bianet, Artı Gerçek, Duvar
