Fransız milyarder Stérin’in muhafazakâr motifli projelere milyonlarca euro aktardığı ortaya çıktı. Süper zenginlerin siyaset ve medya üzerindeki etkisi artıyor.
Fransız milyarder Pierre-Édouard Stérin’in muhafazakâr görüşleri destekleyen projelere yaklaşık 30 milyon euro aktarması, siyasette “milyarder etkisine” dair tartışmaları alevlendirdi. Stérin, bu yatırımları “Périclès” adını verdiği girişimi aracılığıyla yaptı. Ancak hakkında açılan parlamento soruşturmasına ifade vermeye gitmiyor.
Stérin’in sahibi olduğu Smartbox şirketi, hediye aktiviteler alanında uzman. Şirketin müşterileri, sevdikleri için maddi bir hediye yerine, farklı aktivitelerden oluşan “deneyim paketleri” satın alıyor.
Milyarder girişimcinin şaibeli faaliyetlerini incelemek amacıyla oluşturulan meclis soruşturma komisyonu, bu projelerin Fransız siyasi finansman yasalarını ihlal edip etmediğini incelemeyi amaçlıyor.
Ancak Stérin, güvenlik gerekçesiyle yalnızca video bağlantısıyla ifade vermek istediğini iletti. Komisyon Başkanı Thomas Cazenave bu durumu “oyalama taktiği” olarak yorumladı.
Périclès: Aşırı sağ için bir kuluçka merkezi
Stérin yerine geçen hafta ifade veren Périclès’in genel direktörü Arnaud Rérolle, Fransa’nın içinde bulunduğu ekonomik ve toplumsal durumu “kritik” olarak nitelendirdi. Rérolle, söz konusu projelerinin “metapolitik girişimleri destekleyen siyasi yelpazenin sağında yer alan bir kuluçka merkezi” olduğunu söyledi. Ancak Rérolle, destek verdikleri 600 girişimin sadece yüzde 15’ini açıkladı ve herhangi bir siyasi adaya doğrudan maddi destek vermediklerini savundu.
Périclès’in desteklediği projeler arasında aşırı sağ çizgideki “L’Incorrect” dergisi ile “Sömürgecilikten Arındırma Gözlemevi” yer alıyor. Bu yapı “Woke” hareketini eleştiriyor. Woke (Uyanık), ABD’de ortaya çıkmış sosyal adalet ve ırksal eşitliğe vurgu yapan hareketler için kullanılan bir şemsiye terim. Bu ifade, Afro-Amerikan İngilizcesinde “uyanık kal” anlamındaki “stay woke” ifadesine atıfta bulunuyor.
300 belediye için 150 milyon euro!
Aşırı solcu Boyun Eğmeyen Fransa (LFI) partisinden milletvekili Pierre-Yves Cadalen de Périclès’in asıl niyetini sorgulayarak “L’Humanité” gazetesinin sızdırdığı bir belgeye dikkat çekti. Buna göre Périclès, aşırı sağcı Ulusal Birlik (RN) partisinin 2026 yerel seçimlerinde 300 belediyeyi kazanmasını sağlamayı hedefliyor.
Belgeye göre, 2027 seçimlerine kadar toplam 150 milyon euro harcayarak “İslamcılık, göç ve cinsiyet ideolojisi” ile mücadele edilmesi planlanıyor. RN lideri Jordan Bardella ve Marine Le Pen’in bu projede “güvenilir kişiler” olarak yer aldığı belirtiliyor.
Bu planları son derece endişe verici bulan Cadalen, “Milyarderlerin siyasete bu ölçüde müdahalesi, demokrasimiz için büyük bir tehlike oluşturuyor” dedi.
Fransa’da 11 milyarderin ülke genelindeki günlük yazılı basının kuruluşlarının yüzde 80’ine sahip olduğu, televizyon ve radyo alanında ise toplam izleyici ve dinleyici oranlarının yarısından fazlasını kontrol ettikleri belirtiliyor.
Bu isimlerin başında Vincent Bolloré geliyor. Sahibi olduğu medya kuruluşları arasında haber kanalı CNews, radyo istasyonu Europe 1, haftalık JDD gazetesi ve CSA adlı kamuoyu araştırma şirketi yer alıyor. Cadalen, bu medya gruplarının birlikte “aşırı sağ görüşleri yaygınlaştırma gücüne sahip” olduğunu savundu.
Strassburg Üniversitesi’nden siyasal ekonomi profesörü Abel François’e göre, “eskiden milyarderler medya yatırımlarıyla ihalelerde avantaj sağlamak isterdi. Şimdi ise ideolojik etki peşindeler.”
Oto sansür ve tehdit
DW’ye konuşan gazeteci Amaury de Rochegonde’a göre, bu medya tekelleşmesi gazeteciler üzerinde de baskı oluşturuyor:
“Bir gün bu milyarderlerin sahibi olduğu medya kuruluşlarında çalışmak zorunda kalabileceklerini düşünen birçok gazeteci, oto sansür uyguluyor.”
Medya tarihçisi Alexis Lévrier ise Bolloré’nin televizyon kanalı CNews’in lisansının iptal edilmesi gerektiğini söylediği bir röportaj sonrası binlerce tehdit mesajı aldığını açıkladı. Bazıları ölüm tehdidi içeriyor, hatta bir silah tüccarından bile mesaj gelmiş.
Yeni yasa mı, şeffaflık mı?
Tarihçi Hervé Joly’ye göre Stérin ve Bolloré istisna teşkil ediyor:
“Genellikle iş dünyası geleneksel partilere destek verir. Bugün birçok girişimci ilerici değerlere sahip, eşitlik ve iklim değişikliğiyle mücadeleyi destekliyor.”
Ancak LFI’li Cadalen’e göre durum acil:
“ABD’deki gibi bir medya düzenine doğru gidiyoruz. Orada Fox News, Trump’ın hukuksuzluklarını meşrulaştırıyor. Bizde de benzer bir tehlike var.”
Ensemble! partisi milletvekili Eléonore Caroit ise yeni yasaların değil, şeffaflığın çözüm olduğuna inanıyor:
“Périclès gibi projeleri deşifre ederek etkisiz hale getirebiliriz. Zaten Stérin’in ifade vermemesi de bunu göstermek istemediğindendir.”
Stérin’in ifade vermekten kaçınması nedeniyle iki yıl hapis ve 7 bin 500 euro para cezası alması gündemde.
Kaynak: DW
