Hedef alınan yalnızca mahalleler değil, birlikte yaşama pratiği ve kadınların kurucu politik öznelik iddiasıdır.
Halep’in kuzeyinde Şêxmeqsûd ve Eşrefiye diye iki mahalle var. Belki birçoğumuz bu isimleri ilk defa duyuyor; belki de birçok insanın yakınları hâlâ orada yaşıyor. Saldırı olmasa adını dahi duymayacağımız bu mahalleler, Kürtlerin, Ermenilerin, Arapların, Alevilerin, Süryanilerin, Ezidilerin ve Dürzilerin yüzyıllardır birlikte yaşadığı, birbirinin kültürüne ve gündelik hayatına dokunduğu alanlardır. Tam da bu yüzden hedef alındılar. Çünkü emperyalist düzen için en tehlikeli olasılık, silahlı bir güçten çok birlikte yaşama pratiğidir. İnsanları birbirine düşman ederek yok etmek, bu düzenin işleyiş mantığının merkezindedir.
Nüfusun önemli bir kısmı Kürt olmakla birlikte Ermeni, Arap, Alevi Süryani, Ezidi ve Dürzilerin bir arada yaşadığı bu mahalleler, 2012 sonrası süreçte özyönetim pratikleri, kadın meclisleri ve yerel savunma örgütleri kurarak Rojava ile fiilî bir dayanışma hattı oluşturdu. Hem toplumsal çeşitliliği hem de devrimi temsil eden alanlar oldukları için hedef alındılar.
Bugün bu mahalleler kuşatma altında. Dün, hafızalarımıza kazınan IŞİD’in barbarlığı vardı; bugün ise daha “makul”, diplomatik ve ılımlı gösterilen bir şiddet rejimi işliyor. Colani bu rejimin simgesel adıdır. Bir dönem terörist ilan edilen, başına ödül konan bu figür, bugün aynı devletler tarafından muhatap alınmakta, ağırlanmakta ve meşrulaştırılmaktadır. Bu bir dönüşüm ya da evrim değil; şiddetin uluslararası sistemin ihtiyaçlarına göre yeniden tanımlanmasıdır.
IŞİD’in başaramadığını bu kez başka bir yöntemle denediler. Doğrudan yıkamadıkları Rojava Kadın Devrimi’ni içeriden ve zamana yayarak tasfiye etmeye yöneldiler. Rojava, basit bir kazanım değil; patriyarkaya ve otoriter rejimlere karşı kazanılmış bir devrimdir. Kadınların öncülüğünde kurulan bu deneyim, yalnızca askerî değil; toplumsal ve politik bir kopuştur. Bu yüzden kabul edilemez bir tehdit olarak görülmektedir.
Tasfiye süreci adım adım ilerledi: önce Aleviler, ardından Dürziler, şimdi Kürtler hedef alındı. Bu sıralama rastlantı değildir. Mahalleler kuşatılırken yalnızca insanlar değil, toplumsal hafıza da hedef alındı. Kadınlar özellikle seçildi; çünkü devrimin taşıyıcıları, gündelik hayatı dönüştüren ve iktidarın düzenini, dilini bozan ve yeniden kuran özne konumundadırlar.
Bugün gördüğümüz şey, bir kadının katledilmesiyle sınırlı değildir. Ölüm, iktidarın şiddeti düzenleme ve mesaj üretme biçimlerinden biridir. Kadın bedenine yönelik tekrar eden işkence ve yukarıdan aşağı atılma, rastlantısal bir vahşet değil; toplumsal ve siyasal bir anlam üretme pratiğidir. Bu pratik, kadınların yalnızca yaşam hakkını değil, kamusal alandaki varlığını, kurucu rolünü ve politik özne olma iddiasını hedef alır. Şiddet; yok etmeye, aşağılamaya ve kadın özgürlük deneyimini toplumsal hafızadan silmeye yöneliktir. Rojava Kadın Devrimi’ne yönelik bu saldırı, kadınların eşitlik, özyönetim ve özgürlük temelinde kurduğu toplumsal düzenin meşruiyetini kırmayı amaçlayan sistematik bir karşı-hareketin parçasıdır.
Şiddet artık daha açık ve alenidir. Daha önce inkâr edilen, yok sayılan katliamlar gösterilmiyordu; bugün ise gösteriliyor, çünkü uluslararası sistem sessiz kalıyor. ABD, Avrupa ülkeleri ve bölgesel güçler yaşananları “karmaşık çatışmalar” olarak tanımlıyor. Oysa mesele açıktır: Kimin terörist, kimin meşru aktör olduğuna çıkar dengeleri karar vermektedir. İnsan hayatı; mahalleler, köyler, şehirler ve ülkeler küresel pazarlık masasında yok edilebilmekte ve el değiştirebilmektedir.
Türkiye’nin barış söylemleri de bu tabloda çelişkili duruyor. Söylem ile saha arasındaki fark giderek büyüyor. Kürt mahalleleri hedef alınırken, kadınların kazanımları yok sayılıyor; barışın politik karşılığı kalmamaktadır. Barış, somut adımlarla yapılır. Bugün sahada yapılan tercihler, barıştan çok kontrol ve tasfiye siyasetine işaret ediyor.
Dünya bu yaşananları “çatışma”, “kontrol dışı gruplar” ve “zor dengeler” olarak tanımlıyor. Oysa yaşananlar bir sapma değil; küresel sistemin işleyişinin öngörülebilir bir sonucudur. Rojava Kadın Devrimi’nin hedefte olmasının nedeni de budur: Sistem, alışık olduğu sessiz ve itaatkâr kadın figürünü kökten sarsmıştır.
Bugün katledilen kadınlar rastgele hedef alınmamaktadır. Onlar, kadın özgürlüğüne yönelmiş sistematik ve politik bir saldırının parçasıdır. Bu saldırı, açık barbarlıkla değil; diplomasi, sessizlik ve yeniden meşrulaştırılmış aktörler aracılığıyla yürütülmektedir. IŞİD’in yapamadığını, uluslararası düzen gerçekleştirmektedir.
Bu şiddeti doğru kavramlarla adlandırmak gerekir. Bunun kolektif, politik ve küresel bir suç olduğunu açıkça söylemek zorundayız.
