Romanya’nın Köstence kentindeki devlet kontrolündeki Oil Terminal’da ücret görüşmelerinin sonuçsuz kalmasıyla başlayan toplu iş uyuşmazlığı, grev ve mahkeme savaşıyla büyüdü. Şirket yönetimi grevi durdurmak için peş peşe dava açarken, sendika 16 Eylül’de iki saatlik uyarı grevini gerçekleştirdi. Ücret taleplerinde uzlaşma sağlanmazsa süresiz genel grevin 28 Eylül’de başlaması planlanıyor. Şirketin 2025’te 24,6 milyon lei net kâr açıklamış olması, “ücret artışı maliyeti” tartışmasını daha da görünür kılıyor. ZIUA de Constanta
Romanya’nın Karadeniz kıyısındaki en önemli petrol lojistik merkezlerinden Oil Terminal’da işçiler ile yönetim arasındaki ücret uyuşmazlığı yeni bir aşamaya geçti.
Ağustos ayında başlayan toplu iş anlaşmazlığında yıllık ücret görüşmeleri sonuçsuz kaldı. Sendika, şirket yönetiminin dönemsel yeniden müzakere hükümlerine rağmen ücret artışı konusunda anlaşmaya yanaşmadığını belirterek eylül ayı başında greve gitme kararı aldı. ZIUA de Constanta
Şirket yönetimi ise masada çözülemeyen anlaşmazlığı mahkemeye taşıdı.
Oil Terminal SA, sendikanın grev kararını yasa dışı ilan ettirmek ve protestoları durdurmak için art arda başvurular yaptı. Köstence Mahkemesi 9 Eylül’de şirketin ilk başvurusunu usulden reddetti. Yönetim geri adım atmak yerine yeni dosyalar açtı. 15 Eylül’de grevin yasa dışı sayılması ve durdurulması talebiyle iki ayrı dava daha kayda geçirildi. ZIUA de Constanta
Mahkeme reddetti, şirket yeniden dava açtı
Oil Terminal yönetiminin grevi engellemek için başvurduğu ilk dava 9 Eylül’de reddedildi.
Mahkeme, şirketin talebini “kabul edilemez” bularak dosyayı geri çevirdi. Buna rağmen şirket 10 Eylül’de iki yeni yargı süreci başlattı; bunlardan biri grevin yasa dışı ilan edilmesini, diğeri ise ihtiyati tedbir yoluyla protestoların askıya alınmasını talep etti. ZIUA de Constanta
15 Eylül’de bu girişimlerden biri daha sonuçsuz kaldı. Aynı gün yönetim bu kez 5671/118/2026 ve 5687/118/2026 numaralı iki yeni dosyayla tekrar mahkemeye gitti.
İlk dosya hem uyarı grevinin hem de planlanan genel grevin yasa dışı ilan edilmesini ve durdurulmasını talep ediyor. İkinci dosya ise sendikaya karşı ihtiyati tedbir talebi içeriyor. İkinci dosyanın ilk duruşması 17 Eylül’e bırakıldı. ZIUA de Constanta
Yani şirketin çizgisi açık: ücret anlaşmazlığını çözmek yerine grev hakkını yargı yoluyla sınırlandırmaya çalışmak.
İşçiler iki saat üretimi durdurdu
Sendika ile yönetim 15 Eylül’de son bir uzlaşma toplantısı yaptı.
Taraflar, 16 Eylül’deki iki saatlik uyarı grevinin nasıl uygulanacağı konusunda sınırlı bir anlaşmaya vardı.
Buna göre saat 10.00 ile 12.00 arasında Platforma Port ve Sud bölümlerindeki demiryolu ve karayolu yükleme rampalarında faaliyet durduruldu. Ancak gemilerden tanklara veya tanklardan gemilere yapılan kritik pompalama operasyonlarının ekipman hasarı ve sözleşme cezalarını önlemek amacıyla devam etmesi kararlaştırıldı. ZIUA de Constanta
Bu ayrım önemli.
Sendika üretimi tamamen kontrolsüz biçimde durdurmadı; güvenlik ve teknik zorunlulukları gözeterek belirli operasyonları sürdürdü. Buna rağmen işçiler, üretimin kritik bir bölümünü iki saatliğine keserek ellerindeki gerçek gücü gösterdi.
Yönetim grevcilere isim listesi istedi, sendika reddetti
Gerilim yalnız mahkeme salonlarında yaşanmıyor.
Sendika, şirket yönetiminin greve katılacak işçilerin isimlerinin önceden bildirilmesini istediğini açıkladı. Sendika bu talebi reddederek işverenin grev katılımını önceden beyan ettirme hakkı olmadığını savundu.
Sendika, Romanya’nın 367/2022 sayılı Sosyal Diyalog Yasası’na ve Yüksek Temyiz ve Adalet Mahkemesi’nin 2025 tarihli kararına dayanarak greve katılmanın disiplin ihlali sayılamayacağını ve işverenin önceden isim listesi talep edemeyeceğini belirtti.
Ayrıca grev süresince ücret kaybının sendikanın grev fonundan karşılanacağını duyurdu. ZIUA de Constanta
Bu tartışma yalnız prosedür meselesi değil.
İşverenin kimlerin greve katılacağını önceden bilmek istemesi, işçiler açısından grev üzerindeki baskı ve caydırma ihtimalini büyütüyor. Sendika ise katılımın bireysel değil kolektif bir hak olduğunu savunuyor.
Şirket kâr etti, ücret pazarlığı çözülemedi
Oil Terminal sıradan bir özel şirket değil.
Şirketin en büyük hissedarı Romanya Enerji Bakanlığı ve şirket ülkenin petrol ürünlerinin depolanması, taşınması ve elleçlenmesinde stratejik bir rol oynuyor. ZIUA de Constanta
2025 verilerine göre şirketin cirosu yaklaşık 401 milyon lei oldu ve net kârı 24,6 milyon lei’ye ulaştı. Aynı yıl şirkette yaklaşık 1.011 kişi çalışıyordu. ZIUA de Constanta
Bu tablo ücret uyuşmazlığının maddi tarafını görünür kılıyor.
Ortada zarar eden ve ayakta kalmaya çalışan bir şirket değil, milyonlarca lei kâr açıklayan stratejik bir devlet işletmesi var.
Buna rağmen ücret pazarlığı anlaşmayla sonuçlanmadı.
İşçiler açısından soru basit:
Şirket kâr ederken emeğin payı neden yerinde sayıyor?
Genel grev 28 Eylül’de
Sendikanın ilk grev takviminde süresiz genel grevin 17 Eylül’de başlaması planlanıyordu.
Ancak sonraki uzlaşma ve hukuki süreçlerle birlikte takvim değişti. Son plana göre, ücret taleplerinde çözüm sağlanmazsa süresiz genel grev 28 Eylül saat 07.00’de başlayacak. ZIUA de Constanta
Dolayısıyla 16 Eylül’deki iki saatlik uyarı grevi son aşama değil.
Asıl mücadele önümüzdeki günlerde ücret görüşmelerinin nereye gideceği ve şirket yönetiminin grevi mahkeme yoluyla engelleme girişimlerinin sonuç verip vermeyeceği üzerinden sürecek.
Mesele yalnız maaş değil, grev hakkı da
Oil Terminal’daki çatışma artık yalnızca ücret pazarlığının sınırlarını aşmış durumda.
Bir tarafta şirket yönetimi, grevi yasa dışı ilan ettirmek için tekrar tekrar mahkemeye başvuruyor.
Diğer tarafta sendika, hem ücret artışı hem de greve katılan işçilerin kimliklerinin önceden bildirilmemesi için mücadele ediyor.
Bu nedenle kavga iki düzeyde sürüyor:
İşçiler daha iyi ücret istiyor.
Aynı zamanda bu talep için üretimi durdurma hakkını da savunuyor.
Devletin çoğunluk hissedarı olduğu, kâr eden stratejik bir petrol şirketinde yönetim ücret anlaşmazlığını çözmek yerine sendikayı mahkemelerde durdurmaya çalışıyorsa, mesele yalnız işletme yönetimi değil; doğrudan emek-sermaye ve devlet-işçi ilişkisidir.
Oil Terminal işçileri 16 Eylül’de ilk uyarıyı verdi.
Eğer talepler karşılanmazsa sıradaki tarih 28 Eylül.
Bu kez iki saat değil, süresiz genel grev gündemde.
